โดย แพรพลอย และ ขนมปัง
ด้วยขนาดเศรษฐกิจที่ขยายใหญ่ขึ้น ปริมาณการใช้พลังงานบนโลกก็เพิ่มขึ้นเช่นกัน นับตั้งแต่รัสเซียเข้ารุกรานยูเครนเมื่อปี 2022 คำว่า “วิกฤตพลังงาน” ก็ปรากฏในสื่อมากขึ้น หลังรัสเซียลดการส่งแก๊สไปยังสหภาพยุโรป ขณะเดียวกันคนที่ได้ประโยชน์จากพลังงานมากที่สุดก็คือกลุ่มคนรวย ส่วนคนจนชนชั้นแรงงานก็โดนความไม่เท่าเทียมบังคับให้ต้องพอเพียง ตามการรายงานของกลุ่มนักวิจัยอังกฤษที่ศึกษาการใช้พลังงานของโลกที่ตีพิมพ์ในวารสารวิทยาศาสตร์ Nature Energy พบว่า กลุ่มคนรวย 10% แรกของโลกเป็นกลุ่มคนที่ทั้งใช้และได้ประโยชน์จากพลังงานมากกว่ากลุ่มที่จนที่สุด 10% ถึง 20 เท่า โดยคนรวยที่สุดบริโภค 39% ของพลังงานทั้งหมด ขณะที่คนจนที่สุดใช้เพียง 2% และในขณะที่โลกกำลังประสบกับปัญหาโลกร้อน กว่า 63% ของไฟฟ้าที่เราใช้ยังคงมาจากเชื้อเพลิงฟอสซิล (น้ำมันดิบ ถ่านหิน และแก๊สธรรมชาติ) ในขณะที่อีก 37% ผลิตได้จากเทคโนโลยีที่ปล่อยคาร์บอนต่ำ เช่น แสงอาทิตย์ ลม และนิวเคลียร์
ด้วยเหตุนี้ พลังงานนิวเคลียร์จึงถูกพูดถึงในฐานะพลังงานทางเลือกแทนเชื้อเพลิงฟอสซิลในการผลิตไฟฟ้า เพราะการเปลี่ยนมาใช้โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ สามารถลดการปล่อยคาร์บอนไดออกไซด์ได้ราว 60,000 ล้านตัน หรือเทียบเท่าปริมาณการปล่อยคาร์บอนของทั้งโลกเกือบ 2 ปี และมีกำลังการผลิตไฟฟ้าต่อพื้นที่มากเมื่อเทียบกับโรงไฟฟ้าประเภทอื่น ๆ ในส่วนของไทยเคยอนุมัติโครงการสร้างโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ปี พ.ศ. 2519 แต่รัฐบาลล้มเลิกโครงการเพราะมีการคัดค้านจากประชาชน ทุกวันนี้ไทยยังคงมีสำนักงานปรมาณูเพื่อสันติที่เสนอแผนยุทธศาสตร์ด้านพลังงานนิวเคลียร์
แต่ในปัจจุบันกลับยังไม่มีวิธีการจัดการกับขยะนิวเคลียร์ที่ดี เช่นกรณีของรัฐบาลญี่ปุ่นที่มีแผนปล่อยน้ำปนเปื้อนสารกัมตรังสีจากโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ในฟุกุชิมะที่โดนสึนามิถล่มลงสู่ทะเลและทำให้มีการประท้วงต่อต้านในเกาหลีใต้เมื่อวันที่ 12 ส.ค.ที่ผ่านมา และการทำเหมืองแร่ยูเรเนียมก็เป็นกระบวนการที่ก่อมลพิษ ในหนังสือ “พลังงานนิวเคลียร์ไม่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม” (Le nucléaire n’est pas bon pour le climat) ของแอร์เว เคมป์ ได้ตั้งข้อสังเกตไว้ว่า ระบบทุนนิยมนั้นไม่เหมาะกับการมีพลังงานนิวเคลียร์เพราะไม่ว่าจะออกแบบระบบป้องกันการระเบิดจากภายในดีแค่ไหน ทุนนิยมเป็นสาเหตุของการเกิดปัจจัยภายนอกที่ทำให้โรงไฟฟ้านิวเคลียร์มีโอกาสระเบิดและส่งผลกระทบในระยะยาวต่อคนและสิ่งแวดล้อม เช่น ภัยธรรมชาติจากภาวะโลกร้อนที่กำลังทวีความรุนแรงมากขึ้น อย่างกรณีการระเบิดของโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ในฟุกุชิมะที่มีการวางระบบป้องกันคลื่นสึนามิไว้สูง 5.7 เมตร แต่ในวันนั้นคลื่นสึนามิกลับสูงถึง 9 เมตรจนเป็นสาเหตุให้เกิดการระเบิด หรือภัยสงครามที่มักจะมีการวางแผนโจมตีโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ นอกจากนี้ การพัฒนาโรงไฟฟ้านิวเคลียร์มีความเกี่ยวเนื่องกับการพัฒนาอาวุธนิวเคลียร์ที่ใช้ทำสงครามอีกด้วย
และแม้ว่าจะมีพลังงานที่สะอาดกว่าเชื้อเพลิงฟอสซิล แต่สัดส่วนการลงทุนตลอดทศวรรษที่ผ่านมาในเทคโนโลยีปล่อยคาร์บอนต่ำและพลังงานหมุนเวียน เช่น พลังงานแสงอาทิตย์ หรือพลังงานลม ของบริษัทพลังงานใหญ่เทียบกับการลงทุนทั้งหมดคิดเป็นสัดส่วนน้อยนิดเท่านั้น บีพี (BP) 2.3% เชลล์ (Shell) 1.3% เชฟรอน (Chevron) 0.23% และ เอ็กซอนโมบิล (Exxonmobil) 0.22% (อ้างอิง White knights, or horsemen of the apocalypse? Prospects for Big Oil to align emissions with a 1.5 °C pathway) เนื่องจากการลงทุนในพลังงานหมุนเวียนไม่เกิดผลกำไรถึงเป้าหมายที่ตั้งไว้และยังต้องการผูกขาดเชื้อเพลิงฟอสซิล นอกจากนี้บริษัทน้ำมันยักษ์ใหญ่เหล่านี้ยังคงเปิดโครงการเชื้อเพลิงฟอสซิลเพิ่มเรื่อย ๆ แม้ว่าจะมีเป้าหมายการปล่อยแก๊สเรือนกระจกเป็นศูนย์ในปี 2050 ก็ตาม
ในปัจจุบันภาวะโลกร้อนเป็นวิกฤตที่ต้องแก้ไขอย่างเร่งด่วน แต่กลับไม่เป็นเช่นนั้น การประชุม COP หรือการประชุมสหประชาชาติว่าด้วยการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศที่จัดมาแล้วถึง 27 ครั้ง แสดงให้เห็นถึงความล้มเหลวของระบบทุนนิยมในการแก้ปัญหานี้ เราชนชั้นแรงงานไม่สามารถฝากความหวังไว้กับชนชั้นนายทุนและระบบทุนนิยมที่มุ่งแสวงหาแต่กำไรสูงสุดโดยไม่สนใจสิ่งแวดล้อมและสังคมได้
เมื่อชนชั้นนายทุนได้ประโยชน์จากการใช้พลังงานไฟฟ้ามากที่สุด วิธีการแก้ปัญหาจึงหนีไม่พ้นการทำลายชนชั้น ทำลายแนวคิดการมุ่งแสวงหากำไรสูงสุดของระบบทุนนิยม เก็บภาษีคนรวยในอัตราก้าวหน้าเพื่อทำลายการมีอยู่ของนายทุน กระจายรายได้สร้างรัฐสวัสดิการ รวมถึงลดเวลาการทำงานเพื่อลดการปล่อยแก๊สคาร์บอนจากกิจกรรมนี้ ชนชั้นแรงงานต้องเป็นคนวางแผนการผลิตเพื่อสังคมร่วมกันแทนระบบกลไกการตลาด เปลี่ยนการผลิตเพื่อหากำไรสูงสุดเป็นการผลิตเพื่อสังคมและสิ่งแวดล้อม เป็นการผลิตเพื่อพัฒนาคุณภาพชีวิตของเพื่อนมนุษย์ทั้งในประเทศเดียวกันและต่างประเทศเพราะเราอยู่ในคุกใบเดียวกันที่เรียกว่า “โลก” เราต้องมาหารือและตัดสินใจร่วมกันว่านิวเคลียร์เป็นตัวเลือกพลังงานที่ดีที่สุดจริงหรือไม่ หรือควรเอาเงินไปลงทุนวิจัยกับพลังงานสะอาดมากกว่านี้ และเพิ่มสัดส่วนการใช้พลังงานหมุนเวียนแทนเชื้อเพลิงฟอสซิล
สังคมนิยมแรงงาน 