พัฒนาเมืองไร้เขตแดน

เขียนโดย คอร์บูนิสต์

​เมื่อมนุษย์สามารถเปลี่ยน “เส้นแบ่งพรมแดน” ให้เป็น “เส้นแห่งความร่วมมือ” ได้ ประโยชน์จากการพัฒนาเพื่อทุกคนโดยไม่แบ่งแยกย่อมส่งผลดีต่อประชาชนไม่ว่าจะชาติใดก็ตาม 

​                ย้อนไปช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 รัฐบาลของชาติยุโรปเชื่อในแนวคิดว่าการสร้างความร่วมมือทางเศรษฐกิจและสังคมข้ามพรมแดน จะช่วยลดโอกาสเกิดสงครามได้ในอนาคต เมื่อพื้นที่ย่าน Aachen–Liège–Maastricht ซึ่งเป็นจุดเชื่อมต่อระหว่าง 3 ประเทศ ได้แก่ เยอรมนี, เบลเยียม และเนเธอร์แลนด์นั้นมีความสัมพันธ์ทางเศรษฐกิจและวัฒนธรรมกันอย่างยาวนานอยู่แล้ว ทั้ง 3 เมืองของ 3 ประเทศ จึงตกลงร่วมกันตั้งกลุ่มทำงานข้ามพรมแดนโดยนำชื่อ “Meuse-Rhine” ที่มาจากชื่อของแม่น้ำสองสายหลักประจำภูมิประเทศมาใช้ วัตถุประสงค์หลักคือการประสานงานร่วมเพื่อพัฒนาการคมนาคม การศึกษา อุตสาหกรรม และเมือง โครงการภายใต้ชื่อ “Euregio Meuse-Rhine (EMR)” จึงเกิดขึ้น

​                กลไกของ EMR เต็มรูปแบบ เมื่อสหภาพยุโรป (EU) ส่งเสริมทุนความร่วมมือข้ามพรมแดนชื่อ INTERREG ราวปลายศตวรรษที่ 20 เพื่อสร้าง “ภูมิภาคชายแดน” ให้กลายเป็นยุโรปขนาดย่อม เมืองจากทั้ง 3 ประเทศจึงถูกพัฒนาแบบข้ามพรมแดนด้วยการวางผังเมืองร่วมที่สะท้อนแนวทางยุโรปใหม่  บนแนวคิด “Polycentric cross-border metropolitan region” โดยเป็นความตั้งใจทำให้พื้นที่สามเมืองหลักมีลักษณะเป็นมหานครเดียวแต่มีหลายศูนย์กลาง ดังนั้นการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานเชื่อมโยงการคมนาคมทั้งรถไฟ รถบัส และจักรยาน ให้อยู่บนระบบเดียว จึงเป็นความสำคัญลำดับต้น ๆ เพื่อให้ผู้คนสามารถเดินทางข้ามไป-มาระหว่างเขตแดนสร้าง “ตลาดแรงงานข้ามพรมแดน” กระตุ้นการพัฒนาเศรษฐกิจร่วมกัน และเนื่องด้วยภูมิภาคนี้เคยเป็นศูนย์กลางของอุตสาหกรรมถ่านหินและเหล็กในอดีตจึงมีการฟื้นฟูย่านอุตสาหกรรมเก่าให้กลายเป็นศูนย์ศิลปะ สถาปัตยกรรม หรือย่านผสมผสานระหว่างที่อยู่อาศัยกับอุตสาหกรรมสร้างสรรค์ และย่านนวัตกรรม start-up hub ซึ่งกระจายตัวอยู่ทั้ง 3 ประเทศ รวมไปถึงการมีงานศึกษาวิจัยร่วม ตลอดจนมุ่งเน้นการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและการพัฒนาภูมิทัศน์ให้เป็นหนึ่งเดียว อย่างไรก็ตาม นอกจากเป้าหมายเพื่อเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจในภูมิภาคบนข้อตกลงร่วมข้ามประเทศแล้ว EMR สามารถก้าวข้ามไปสู่การเป็น “ต้นแบบของเมืองในยุคหลังรัฐชาติ” คือเมืองที่ออกแบบด้วยโจทย์ทางเศรษฐกิจ ความรู้ และวัฒนธรรมร่วมกัน โดยไร้เส้นแบ่งพรมแดนได้

ถ้าเห็นด้วยกับแนวทาง “องค์กรสังคมนิยมแรงงาน” เชิญสมัครสมาชิก

บทความอื่น ๆ